İZMİR “HALK KÜLTÜRÜ ARAŞTIRMALARI” KİTABI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER (1)


KİTAPLAR ARASINDA :

--------------------------------

 İZMİR “HALK KÜLTÜRÜ ARAŞTIRMALARI” KİTABI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER (1)

 

Kitabın adı: “İzmir Halk Kültürü Araştırmaları”

Proje Yönetmeni: Abdülaziz Ediz

Editörü: Prof. Dr. Fikret Türkmen

Hazırlayanlar: Aycan Hasırcılar,

Sinan Mete, İzzet Kocadağ

Basım Tarihi: İzmir 2016

Kapak: Gülçin Seryan

Sayfa: 418

 

Yukarıda künyesini yazdığım “ İzmir Halk Kültürü Araştırmaları” T.C. İzmir Valiliği İl Kültür Müdürlüğünü yayınları arasında çıkmıştır. Geçenlerde bana İzmir’den Ümit Yaşar Işıkhan tarafından gönderilen “ Son Şarkılar Zamanı” Alan Yayıncılık 2019), adını taşıyan yukarıda adını verdiği bu kitaptan söz ediyordu. Bunun üzerine bir yazı ile İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğüne beş vurdum. Aradan birkaç gün geçmişti. Bu değerli belgesel kitap 08.09. 2020 tarihinde elime ulaştı. Ben de onlara bir teşekkür mektubu yazdım ve bir kez daha sonsuz teşekkürlerimi gönderiyorum. Bu arada bir göz ameliyatı geçirdim.  Aradan bir hayli zaman geçti. Son birkaç günden bu yana bu değerli ,kalıcı eseri okuduktan sonra siz değerli okuyucularıma ve özellikle folklorumuza sevdalı halk kültürüne meraklı okurlarıma tanıtmak istiyorum. Kitabın Sunuş bölümünde İzmir Valisi Mustafa TOPRAK tarafından kaleme alınmıştır.

Sayın Vali Mustafa Toprak şunları yazıyor:

“Bilindiği gibi üzerinde yaşadığımız topraklar tarih boyunca gelmiş geçmiş birbirleriyle ve yaşadıkları çevreyle etkileşim içerisinde bir hayat sürmüş sayısız medeniyetlerin izleri doludur. 8.500 yıl tarihi boyunca pek çok uygarlığa, kültüre ev sahipliği bir il olarak İzmir ve yöresinde bu konuda zengin bir yapı sergilemekte; geçmişin kültürel değerlerini günümüze taşımaktadır. Bu kültürel değerler tarihsel zenginliğin bir kanıtı olmanın yanı sıra aynı zamanda kalkınmaya yönelik değerlendirebilecek en önemli kaynaklardan biri olarak ta görülmektedir.“

“Dolayısıyla insanlığın ortak değerleri olan bu kültürel zenginliklerimizin popüler kültürün geçici rüzgârına heba edilmeden tanıtılması, gelecek kuşaklara aktarılması ve tüm insanların hizmetine sunulması gerekmektedir. Bunun için de böylesine önemli kültürel varlıklarımızı koruyan, ön plana çıkaran ve ekonomik değere dönüştüren faaliyetler büyük önem taşımaktadır. Bunu sağlamakla görevli kurum ve kuruluşlarımızın yanında toplumun diğer kesimlerine de büyük görevler düşmektedir. Bu görevi yürümekte mükellef kuruluşlarımızdan biri de İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğümüzdür. “ İzmir Halk Kültürü Araştırmaları” kitabı gibi eserlere Türk kültür zenginliğini ortaya koymakta ve bu mirası gelecek nesillere aktarmaya başarılı çalışmalar yürütmektedir. Bu eserde Müdürlüğün sorumluluğunda bulunan ve uzun yıllara dayalı özverili çalışmalarla içre a edilen bilgiler ışığında İzmir halk kültürüne ait bir kısım veriler değerlendirilmektedir.

Kitabın Önsözünde İl Kültür ve Turizm Müdürü Abdülaziz EDİZ ise şunları yazıyor:

“İlimiz taşınmaz kültür varlıkları arasında olduğu gibi, geleneksel kültür değerleri ve somut olmayan kültürel miras alanında da köklü geleneklere sahiptir. Bu kapsamda Müdürlüğümüzce 2013 yılında yayınlanan “İzmir Taşınmaz Kültür Varlıkları Eserleri” ve 2014 yılında yayınlanan “İzmir’de Yaşayan Âşıklar Antolojisi” adlı yayınlarımız İzmir'in somut ve somut olmayan kültürel miras çalışmalarına katkı sunmuştur.“ İzmir Halk Kültürü Araştırmaları “ adlı yayınımız ise somut olmayan kültürel miras çalışmalarımız kapsamında, Müdürlüğümüzce son 25 yılda gerçekleştirilen halk kültürü alan çalışmaları sonuçlarının kamuya   paylaşmak  amacıyla hazırlanmıştır.

Yayınımız, Müdürlüğümüz Folklor Araştırmacıları tarafından sosyal bilimlerin yöntem ve teknikleri kullanılarak yapılan halk kültürü alan araştırmalarında elde edilen yazılı, görsel ve işitsel belgelerin değerlendirilmesi sonucunda hazırlanmıştır. Bu çalışmalar kapsamında oluşturulan halk kültürü konulu materyal, konu başlıklarına göre tasnif edilerek yazılı ve görsel yayın olarak hazırlanmıştır. Değerli meslektaşımız Abdülaziz Ediz önsöz’ ün son cümlesini şu sözlerle bitirmektedir: “ İzmir Halk Kültürü Araştırmaları” adlı yayınımızın editörlüğünü gerçekleştiren değerli hocamız Prof. Dr. Fikret TÜRKMEN başta olmak üzere emeği geçenlere teşekkür ediyor, yayınımızın İzmir Halk kültürü ve kültür turizmine yönetim çalışmalarında faydalı olmasını diliyorum ”diye yazıyor…

Şimdi bu kalıcı ve nitelikli eserin editörlüğünü yapan değerli bilim adamı Prof. Dr. Fikret Türkmen Bey’in “ Editörden” başlığı altında kaleme aldığı yazısından birkaç cümle alalım. Almadan geçersek bence saygısızlık olur.  Bunca emek veren bir insanın bu veciz sözlerini yabana atamayız.  Sayın Fikret Türkmen: Geleneksel kültüre ilişkin anlatımların, geleneklerin, göreneklerin ve bunlarla bağlantılı nesnelerin insanlığın ortak kültürü ve birikimi olarak değerlendirilmesinden hareketle Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) 17 Ekim 2003 tarihinde somut olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kabul edilmiştir.

Ülkemizin de taraf olduğu Sözleşmede Somut Olmayan Kültürel Miras“ toplulukların grupların ve kimi durumlarda bireylerin, kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekânlar ifadeleriyle uluslararası bir terminoloji ve Sözleşme kapsamında tanımlanmıştır.(…) Bu yaklaşımla, ülkemiz ölçeğinde, kültür değerlerimizin  gelecek kuşaklara aktarılması ,kendi kültür dairemizden beslenerek yeni eserlerin yaratılması  ve bu yolla insanlığın kültür mirasına katkıda bulunabilecek bir başka deyişle  milli kimliğimize küresel dünyada var olabilmek- öncelikle halk kültürü alanındaki verilerin tanınması ve tanıtılması ile mümkündür.“ İzmir Halk Kültürü Araştırmaları” başlıklı yayınımız bu amaçlar doğrultusunda hazırlanmıştır. (s.13)           

 

Kitapta yer alan bazı Bölümler ve Konular: 

1-İzmir ve Çevresinde Gelenekler, Görenekler, İnançlar:

Doğum Gelenekleri, Sünnetle ilgili Uygulamalar, Asker Uğurlamaları, Evlenme Gelenekleri, Ölümle ilgili Bazı Uygulamalar, Halk İnançları, Türbe, Yatır ve Adak Yerleri, Zeybeklik Geleneği,

2-İzmir ve Çevresinde Halk Bilgisi:

Halk Sağaltıcılığı, Halk Hekimliği Uygulamaları,  Halk Veterinerliği ve Uygulamaları, Halk Meteorolojisi, Keçi Kırımı, Çökertme, Dalyan, 

3- İzmir ve Çevresinde Bayram ve Kutlamaları, Özel Günler, Yanar Gecesi, Hıdırellez Gelenekleri,  Köy Hayri Gelenekler,

4- İzmir ve Çevresinde Giyim Kültürü:

Geleneksel Giyim Kültürü, Geleneksel Kadın Giysileri, Geleneksel Erkek Giysileri,

5- İzmir ve Çevresinde El sanatları:

Nazar Boncuğu,  Çömlekçilik, Nargile Marpucu Yapımı, Hasırcılık, Keçe ve Keçecilik, Beledi Dokuması, Oyalar, İşlemeler,

6- İzmir ve Çevresinde Halk Edebiyatı:

Âşık Edebiyatı,  Anonim Halk Edebiyatı, Maniler,  Ninniler,  Tekerlemeler, Halk Hikâyeleri, Masallar, Efsaneler, Fıkralar, Atasözleri, Deyimler, Bilmeceler, Alkışlar,( Dualar ), Kargışlar (Beddualar),Yeminler, Yalan Vaatler, Yalvarmalar, Yanıltmacalar, Yakıştırmalar, Lakaplar, Okşamalar, Sözcük Hazinesi,

7-İzmir ve Çevresinde Oyun ve Eğlence:

Çocuk Oyunları ve Oyuncakları, Halk Müziği, Halk Çalgıları, Gayda, Kabak Kemane,  Halk Dansları (Halk Oyunları),Karambol Oyunu,  Deve Güreşleri,  

 8-İzmir ve Çevresinde Mutfak Kültürü:

Mutfak Kültürü, Günümüz Mutfağı, Özel Gün Yemekleri gibi halk kültürü gibi folklor (Halk Bilimi) gibi konulara detaylı olarak yer vermişlerdir. 
Sevgili  okuyucularım  şimdilik esen kalınız..

---------------------------------------------------------------------

Yazımız devam edecektir >>>  

 

Bu makale 930 kez okundu.


Yorumlar
    Henüz bu Makaleye ait yorum bulunmamaktadır. Yorum Yaz