söke ekspres gazetesi
  • söke ekspres gazetesi



7. AŞIK PAŞA ULUSLAR ARASI ŞİİR ŞÖLENİ (3)


7. AŞIK PAŞA ULUSLAR ARASI ŞİİR ŞÖLENİ (3)   

 

AŞIK PAŞA KİMDİR?  

Aşık Paşa Anadolu’nun Türkçeleşmesi konusunda ve İslamlaşması konusunda çok önemli görevlerde bulunmuş Orta Anadolu’da yaşayan bir ailenin çoğudur.  1272- 1333 yılları arasında yaşamış bir Türk bilginidir.  Önceleri Kırşehir’e bağlı olan Sonraları Nevşehir’e bağlı olan Gülşehir’de dünyaya gelmiştir. Aşık Paşa’yı yetiştiren sosyal çevreyi incelediğimizde 13. Ve 14. Yüzyıllarda yaşamıştır. Kırşehir’in kültürel şahsiyetler yönüyle altın çağlarını yaşadığını gözlemliyoruz. O yıllarda Kırşehir’in bağrında Ahi Evran –ı Veli, Şeyh Süleyman- ı Türkmâni, Kaya Şeyhi, Caca Bey, Ahmed-i Gülşeni ve çok yakın çağlarda onlarla birlikte yaşayan ünlü tasavvuf şairi Yunus Emre, Hacı Bektaş-ı Veli gibi zatların da etkisi olduğunu görmek mümkündür.

Aşık Paşa’nın dedesi 13. Yüzyılda Anadolu’nun en önem-li şahsiyetlerinden biri olan Baba İlyas’tır. Baba İlyas’ın  “ Paşa” unvanıyla anılan 5 oğlundan sonuncusu olan Muhlis Paşa’da Aşık Paşa’nın babasıdır. Torunu Elvan Çelebi’ye göre Muhlis Paşa irfan âleminin  şahı, ilim bakımından bütün âlemlerin hayran kaldığı erdemli bir kişidir.  Muhlis Paşa’nın 2. Gıyasettin Keyhusrev’ín 1243 Kösedağ bozgunundan sonra Karaman oğullarından önce ve aynı bölgede iktidarı ele geçiren Karamanoğlu Mehmet Bey’i tahta oturduğu ve onun 13 Mayıs 1277 tarihinde Türkçeyi Anadolu’da ilk defa bir devlet dili haline getiren fermanını  yayınladı¨ Bu  ferman aynen şöyledir:  

“Şimden gerü hiç kimesne kapuda ve divanda ve mecalis ve seyranda Türki dilinden gayri dil söylemeye”

13.Yüzyılın dilini yansıtan bu cümle bugünkü Türkçeye Karaman Valiliğinin başvurusu üzerine Türk Dil Kurumu tarafından şu şekilde aktarılmıştır.

“Bugünden sonra hiç kimse sarayda, divanda, dergâhta meclislerde ve seyranda Türk Dilinden başka dil kullanmaya” 

İşte bundan yana olan ve bu dönemde yaşayan Aşık Paşa  eserlerini Türkçe ile yazmıştır. Asıl adı Ali’dir. Muhlis Paşa’nın üç oğlundan biridir.  GARİPNAME adını taşıyan 12.000 beyitlik bir eseri vardır. Bu beyitlerin   tümü  hece vezinli olup   ve Türkçe   ile yazılmıştır. Türk Diline oldukça önem veren Aşık Paşa bir şiirinde aynen şöyle diyor:

Türk diline kimesne bakmaz idi

Türklere her giz gönül akmaz idi

Türk dahi bilmez idi bu dilleri

İnce yolu, ol ulu menzilleri.

Türkçenin öncülerinden kabul edilen, 13. yüzyılda Arapça ve Farsçaya karşı eserlerini Türkçe yazan Âşık Paşa, Uluslararası 7. Âşık Paşa Şiir Şöleni ile anıldı. Kırşehir Şairler ve Yazarlar Deneği Kent Konseyi  Şairler Çalışma Grubu işbirliğinde  Neşet Ertaş Kültür  ve Sanat Merkezinde düzenlenen etkinliğe, Türkiye'nin yanı sıra  Azerbaycan,  Irak,  Yunanistan,  ve Doğu Türkistan ‘dan gelen şairler katıldı.  

Törende konuşan Dernek Başkanı Veysel Turgut Kırşehir'in Aşık Paşa gibi Türkçenin öncülerinin yanı sıra Kalender Baba, Ahmed-i  Gülşehri Caca Bey, Şeyh Edebali, Yunus Emre, Süleyman Türkmani,   Hacı Bektaş-ı Veli, Ahi Evran, Kaya Şeyhi, Aşık Paşa, Aşık Said, Aşık Seyfullah, Aşık Hasan, Şemsi Yastıman, Muharrem Ertaş, Çekiç Ali ve Neşet Ertaş gibi gönül insanlarını da yetiştirdiğini söyledi.

Bu değerlere sahip çıkılması gerektiğini vurgulayan Veysel Turgut, şölende şiirlerin saz ve söz ile insanların gönüllerine dokunacağını aktardı.

Yazımız devam edecektir.

 

Bu makale 462 kez okundu.


Yorumlar
    Henüz bu Makaleye ait yorum bulunmamaktadır. Yorum Yaz