söke ekspres gazetesi
  • söke ekspres gazetesi



YÖRÜKLER DÜNYASINA BİR BAKIŞ (1)


YÖRÜKLER DÜNYASINA BİR BAKIŞ (1)

 

GİRİŞ:

Bu yazımda Anadolu’da özellikle Güneydoğu, İç Anadolu ve Ege Bölgesinin bazı illerinde bulunan Yörüklerden biraz söz etmek istiyorum. Özellikle Güneydoğu’da Urfa, Siverek, Hilvan ve Viranşehir bölgelerinde inceleme ve araştırma yapan değerli bilim adamlarımızdan  Prof. Dr. Mehmet Eröz (1930- 20 Haziran 1986) bazı açıklamalarıyla giriş yapmak istiyorum.

 

“Hicri ikinci asırda ( Miladi 1071), İçel (Mersin) havalisine (1), Malazgirt Zaferinden sonra bütün Anadolu’ya Türkmen Aşiretleri, fetih heyecanı, yeni yurtlar bulma hevesiyle akmağa başladılar. “ Moğolların zuhurundan evvel ve sonra Anadolu’ya birçok Türk aşiretleri iskân edildikleri yerlerde kendi isimleriyle köyler teşkil etmişler. evvelce yaşadıkları yerlerdeki bir takım köy, dağ, nehir adlarını geldiklerdi sahalara da getirmişlerdir.” Yirmi dört Oğuz boyunun oymak ve aşiret adını almış binlerce köy mevcuttur.Burada birkaç  misal vermekte yarar vardır:  ( Dağ, nehir, Yayla, v.s.)  Akdağ, Aksu, Göksu,Karasu, Göktepe, Sarıkamış, Horasan, Uludağ,  Karadağ, Sorkun, Anay ve Barçın isimleri gibi….Hasılı   onlar bütün Anadolu’nun  Türkleşmesine katkıları olmuştur. Örneğin Türkmen Aşiretleri içinde  Batı Antalya’da, Denizli’de, Menderes Havzasında 200 bine yakın  çadırların var olduğunu söyleyenler vardır.Bir başka değişle  Kastamonu ve Ankara arasında  30 bine yakın  hanenin  yaşadıklarını yapılan  bazı araştırmalardan öğreniyoruz.    

Kaşgarli  Mahmud’a göre  Karluklar hakkında Göçebe Türkmenlerin bir bölüğün adıdır diye geçer.Onlar da Oğuzlar gibi Türemendirler. Türkmen Aşiretlerinden bazılarına Yörük, Yürük dendiğini de görüyoruz. Bundan dolayı  Yörük kelimesi  Göç, göçen, göç kalktı, göç kondu, göçten ayrıldı,göçe katıldı,hatta göçün dönüşü  şeklinde de kullananlar vardır.

YÖRÜK: (Yürümek ) fiilinden  yapılma,  Anadolu’ya gelip yurt tutan göçebe Oğuz Boylarından oluşan (Türkmenleri )  diye ifade eder.

Araştırmacı yazar Muzaffer Ramazanoğlu YÖRÜKLER konusunda şöyle der:  ( Yürük ) kelimesi yürümekten yapılmış bir  değildir.Bu kelime sıfattır. aslıda yüğrük’tür. Telaffuzda yumuşak ( ğ )  düşer. Örneğin ( Mal Yüğrüdü) sözünde ortaya çıkar.Kelime sıfat halinde ileri, medeni,bilgili, cins ve halis manalarına gelir.Bundan dolayı   Yörükler çalışkan ve görgülü, bilgili insanlardır.  Halk arasında şöyle bir söz vardır:Yürük at yemini arttırır. Şehirlerin çoğu da  cins at  yemini  arttırır. Aslında hiçbir Yörük, bu kelimeyi yürümek manasında asla kullanmaz.  ( 2 )

                            …..yazımız devam edecek…

 

1-    Prof. Dr, Mehmet Eröz, Yörükler, Türk Dünyası Yayınları

Vakfı,  İstanbul 1991

2-    Muzaffer Ramazanoğlu, Kitabet Çığır Mecmuası. Sayı, 117, 1942.

 

Bu makale 563 kez okundu.


Yorumlar
    Henüz bu Makaleye ait yorum bulunmamaktadır. Yorum Yaz